Globalne ocieplenie osiągnęło poziom 1,5°C, co oznacza rosnącą presję na przedsiębiorstwa i gospodarkę. Zmiana klimatu przestaje być wyłącznie scenariuszem na przyszłość i staje się realnym wyzwaniem dla firm – wskazywali uczestnicy konferencji Climate Leadership organizowanej przez UNEP/GRID-Warszawa. Spotkanie odbyło się 31 marca 2026 r. w Warszawie, a jego tematem była adaptacja biznesu do rosnących ryzyk klimatycznych.
Klimat zmienia warunki prowadzenia biznesu
W wydarzeniu wzięli udział przedstawiciele firm, nauki i instytucji publicznych. Dyskusje koncentrowały się na utrzymaniu ciągłości działania przedsiębiorstw w warunkach rosnących zagrożeń klimatycznych. To dlatego, że firmy muszą nie tylko ograniczać wpływ na środowisko, lecz także budować odporność na skutki zmian klimatu, takie jak niedobory wody czy ekstremalne zjawiska pogodowe.
– Adaptacja jest częścią transformacji, nie tylko w kontekście zmiany klimatu, ale wszystkich wyzwań, łącznie z geopolitycznymi i politycznymi. Przebudowujemy modele biznesowe, skupiamy się na odporności technologicznej koniecznej dla zapewnienia funkcjonowania przedsiębiorstw, ale też cały czas powinniśmy patrzeć w stronę mitygacji i zmniejszać naszą presję na środowisko – mówi Maria Andrzejewska z UNEP/GRID-Warszawa.
Niekończące się kryzysy zmieniają perspektywę firm
Uczestnicy konferencji zwracali uwagę na rosnącą złożoność tzw. permakryzysu. Obejmuje on jednoczesne nakładanie się kryzysów klimatycznych, gospodarczych i geopolitycznych.
W takim otoczeniu firmy muszą rozwijać zdolność uczenia się i szybkiego reagowania. To warunek przetrwania w erze transformacji klimatycznej. Adaptacja do nowych warunków może być także impulsem do innowacji i zmiany modeli biznesowych.
– Szanse i ryzyka są stronami tej samej monety, i możliwe też, że kiedy są w odpowiednich proporcjach, ich wyrazem jest zrównoważony rozwój. Jak o tych szansach będziemy mówić? – zwraca uwagę prof. Bolesław Rok. – Myślę, że to są te wszystkie innowacyjne rozwiązania… One już tu są i wymagają jedynie wyskalowania, finansowania i wdrożenia.
Podczas konferencji zaprezentowano wnioski z raportu UNEP Adaptation Gap Report 2025. Alarmują, że tempo działań adaptacyjnych jest niewystarczające w stosunku do skali zagrożeń. Luka między potrzebami a rzeczywistymi działaniami nadal rośnie. A według raportu każdy zainwestowany dolar w działania adaptacyjne może przynieść nawet trzynastokrotny zwrot w postaci unikniętych kosztów.
– Adaptacja nie jest kosztem, jest kołem ratunkowym – stwierdza Mirey Atallah z UNEP.
Biznes szuka równowagi między współpracą a konkurencją
W kolejnych dyskusjach poruszano temat łączenia celów ekonomicznych z wymaganiami środowiskowymi i społecznymi. To dlatego, że w biznesie przyszłości wartość finansowa będzie tylko jednym z elementów.
– Jeśli transformacja zostanie dobrze zaplanowana, z uwzględnieniem specyfiki firmy, zmapowaniem priorytetów i obszarów wpływu, jest największa szansa na połączenie celów ekonomicznych, potrzeb środowiska, a także oczekiwań społecznych – mówi Katarzyna Soszyńska z UNEP/GRID-Warszawa.
Wynika z tego, że skuteczna adaptacja wymaga podejścia systemowego i integracji działań w całej gospodarce.
Rola regulacji i odpowiedzialności producentów
Ważnym wątkiem była także odpowiedzialność za cykl życia produktów. Przedstawiono raport z analizy tzw. czarnego worka, czyli odpadów zmieszanych z pięciu polskich zakładów przetwarzania odpadów, który pokazuje, jakie śmieci wciąż są poza systemem i mogłyby być objęte mechanizmem rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP).
– Bardzo często, kiedy mówimy o oddziaływaniu na środowisko, zapominamy, że cykl życia produktu nie kończy się na konsumencie, to nadal jest odpowiedzialność producenta, który powinien odpowiadać za zagospodarowanie odpadu. ROP powinna zostać w pełni dostosowana do wymogów prawa europejskiego – mówi Przemysław Kuna z Interzero Polska.
Eksperci zwracali uwagę, że skuteczna transformacja wymaga zarówno działań firm, jak i odpowiednich regulacji. Dlatego uczestnicy konferencji podkreślali znaczenie współpracy między biznesem, nauką i administracją. Wskazywano także na rolę projektów międzynarodowych oraz wymiany wiedzy w przyspieszaniu transformacji klimatycznej.
Adaptacja i transformacja klimatyczna będą w najbliższych latach jednym z kluczowych czynników kształtujących rozwój gospodarki.
Polecamy także:
- Coraz więcej Polaków dostrzega zmiany klimatu. Ciepły marzec to kolejny sygnał
- Oddychasz tym, czym jeździsz. Transport wpływa na zdrowie bardziej, niż myślisz
- Pieniądze są, ale ludzi brakuje. Polskie inwestycje są na granicy wydolności
