Obniżki cen w sklepach w czerwcu nie przyniosły najstarszym konsumentom ulgi przy kasie. Koszt podstawowych zakupów dla jednoosobowego gospodarstwa emeryta spadł w ciągu miesiąca zaledwie o 1,88 zł, do 529,59 zł – wynika z raportu „Indeks Miesięcznych Zakupów”. Taki koszyk nadal pochłania 29,41 proc. minimalnej emerytury netto seniora, a w skali roku podrożał o 2,58 proc.
– Czerwcowe obniżki niemal ominęły seniorów. Singiel zaoszczędził ponad 28 zł, rodzina 2+2 – przeszło 31 zł, a emeryt – zaledwie 1,88 zł. Senior otrzymał więc najmniejszą ulgę, mimo że jego koszyk pochłania zdecydowanie największą część dochodu – blisko 30 proc. minimalnej emerytury – mówi Michał Tomaszkiewicz, współautor „Indeksu Miesięcznych Zakupów”.
W przypadku seniora różnica nie wystarczyłaby nawet na pokrycie dziennego kosztu analizowanych zakupów, który wyniósł średnio 17,65 zł.
Z miesięcznego rachunku ubyło 1,88 zł
W czerwcu koszyk seniora potaniał o 0,35 proc. w porównaniu z majem. Był to najmniejszy miesięczny spadek wartości spośród wszystkich profili uwzględnionych w analizie.
Obniżka cen w skali miesiąca nie zmieniła rocznego obrazu. Za ten sam zestaw produktów senior płaci obecnie o 13,32 zł więcej niż w czerwcu 2025 r. Osobista inflacja zakupowa tej grupy wyniosła 2,58 proc. i była najwyższa spośród analizowanych gospodarstw.
Wskaźnik osobistej inflacji pokazuje, jak zmienia się cena konkretnego zestawu produktów kupowanych przez daną grupę. Nie musi więc odpowiadać ogólnemu wskaźnikowi inflacji konsumenckiej publikowanemu przez GUS, który obejmuje znacznie więcej towarów i usług.
Podstawowe zakupy zabierają niemal jedną trzecią świadczenia
Minimalna emerytura netto wynosiła w czerwcu 1800,43 zł. Koszyk seniora o wartości 529,59 zł odpowiadał 29,41 proc. tej kwoty.
Miesiąc wcześniej udział ten sięgał 29,52 proc. Spadek cen przy niezmienionej wysokości świadczenia przyniósł więc niewielką poprawę, liczoną w setnych częściach punktu procentowego. Korzystniej wygląda natomiast roczna zmiana – w czerwcu 2025 r. minimalne świadczenie wynosiło 1709,81 zł, a analizowane zakupy kosztowały 516,27 zł. Pochłaniały wtedy 30,19 proc. dochodu seniora.
Tegoroczna waloryzacja emerytur wyprzedziła zatem wzrost wartości koszyka. W ciągu roku jego udział w minimalnym świadczeniu zmniejszył się o 0,78 pkt proc., choć sam rachunek w sklepie wzrósł.
Ryby droższe niemal o 10 proc.
Najmocniej w skali roku podrożały ryby. Seniorzy płacili za nie w czerwcu o 9,83 proc. więcej niż przed rokiem. W ujęciu miesięcznym wzrost wyniósł 7 proc.
– Wzrost cen ryb wynika przede wszystkim z wyższych kosztów połowów, hodowli, transportu i przetwórstwa oraz ograniczonej podaży części gatunków – wyjaśnia dr Joanna Myślińska-Wieprow, ekonomistka i wykładowczyni Uniwersytetu WSB Merito. Na ceny tej kategorii wpływa także sytuacja poza Polską. Rynek jest uzależniony od importu oraz globalnych kosztów transportu i produkcji, dlatego zmiany na światowych rynkach trafiają później na sklepowe półki.
W ujęciu rocznym mocno podrożały również środki higieny osobistej – o 7,97 proc. – oraz chemia gospodarcza, której ceny wzrosły o 7,87 proc. Używki kosztowały o 6,29 proc. więcej niż w czerwcu 2025 r.
Tłuszcze znacznie tańsze, ceny słodyczy wystrzeliły
Największą przeciwwagą dla wzrostów były produkty tłuszczowe. Ich ceny spadły przez rok o 26,33 proc. Tańsze było również mięso, choć różnica była znacznie mniejsza i wyniosła 1,67 proc. Obniżki w tych kategoriach ograniczyły wzrost całkowitej wartości koszyka, ale nie zdołały go zatrzymać.
Miesięczne dane pokazują nieco inny układ zmian. W czerwcu używki potaniały w porównaniu z majem o 4,3 proc., mięso o 4 proc., a wędliny o 3,91 proc.
Większy skok pojawił się w kategorii słodyczy i deserów, która wzrosła w czerwcu aż o 14,95 proc. względem maja. Była to najwyższa miesięczna podwyżka w analizowanym koszyku.
– Za gwałtownym wzrostem cen słodyczy i deserów stoją przede wszystkim rekordowo drogie kakao oraz wyższe ceny cukru i innych surowców wykorzystywanych w produkcji – mówi dr Joanna Myślińska-Wieprow.
Producenci przenoszą wyższe koszty surowców na klientów stopniowo. Z tego powodu ceny gotowych produktów mogą rosnąć także wtedy, gdy w innych częściach sklepu pojawiają się sezonowe obniżki.
Dla seniorów znaczenie ma jednak nie tylko tempo zmian w poszczególnych kategoriach, lecz struktura całego koszyka. Nawet niewielkie podwyżki produktów kupowanych regularnie mogą mocno obciążać budżet, gdy podstawowe wydatki już pochłaniają niemal jedną trzecią minimalnego świadczenia.
Raport mierzy konkretny zestaw produktów
Badanie przygotowali Michał Tomaszkiewicz z portalu PolskieRadio24.pl, UCE Research oraz Uniwersytety WSB Merito. Autorzy porównali wydatki trzech typów gospodarstw: singla, rodziny 2+2 oraz seniora. Obliczenia opierają się na danych z raportu „Indeks Cen w Sklepach Detalicznych” – analiza objęła 89,5 tys. odczytów cen z 41 tys. placówek handlowych.
„Indeks Miesięcznych Zakupów” nie bada całkowitych kosztów życia seniora. Obejmuje ściśle określony zestaw produktów codziennego użytku potrzebnych do wyżywienia i utrzymania podstawowej higieny przez miesiąc. W koszyku nie uwzględniono między innymi czynszu, energii, leków, transportu ani usług medycznych. Kwota 529,59 zł nie przedstawia więc pełnych miesięcznych kosztów utrzymania emeryta, lecz koszt zestawu zakupów przyjętego w metodologii raportu.
Przeczytaj także:
- Ponad 108 tys. zamkniętych JDG. Małe firmy coraz mocniej odczuwają koszty
- Niższa inflacja przyszła za późno. Tysiące osób ogłosiły upadłość konsumencką
- 160 znaków to za mało. Fundacja proponuje prostą zmianę, która może ograniczyć chaos w kryzysie
