Przemek Ben Pączek wraz z zespołem Nevomo znalazł się w finale European Inventor Award 2026 w kategorii „MŚP”. Polscy inżynierowie opracowali technologię MagRail, która pozwala modernizować istniejące linie kolejowe przy użyciu napędu elektromagnetycznego.
Europejski transport kolejowy szuka sposobów na zwiększenie efektywności przewozów i ograniczenie emisji bez kosztownej budowy nowej infrastruktury. Odpowiedzią może być system MagRail, który umożliwia wagonom samodzielne poruszanie się bez lokomotywy z prędkością do 160 km/h.
Jak działa napęd magnetyczny?
Technologia MagRail rozwijana przez spółkę Nevomo ma umożliwiać modernizację istniejących torów kolejowych bez konieczności ich wymiany. System wykorzystuje pasywny moduł magnetyczny montowany pod wagonem oraz tzw. trzecią szynę instalowaną między torami. Wytwarzane pole elektromagnetyczne pozwala rozpędzać i hamować wagony bez mechanicznego kontaktu elementów napędowych z szynami.
Rozwiązanie ma ograniczać koszty operacyjne i zwiększać elastyczność przewozów towarowych. Cargo MagRail Booster umożliwia pojedynczym wagonom lub niewielkim grupom wagonów autonomiczne poruszanie się z prędkością do 160 km/h. System pozwala również na automatyczne sprzęganie i rozprzęganie wagonów.
Według Nevomo technologia może znaleźć zastosowanie m.in. w terminalach, strefach przemysłowych, na bocznicach i stacjach rozrządowych. W tych obszarach dziś nadal wykorzystywane są lokomotywy spalinowe. Co więcej, MagRail może wspierać ruszanie i przyspieszanie ciężkich składów towarowych oraz umożliwiać przejazd przez takie odcinki infrastruktury, na których nie można zainstalować sieci trakcyjnej – na przykład w niektórych tunelach.
– Gdzie właściwie mielibyśmy umieścić tę infrastrukturę? To był moment, w którym postanowiliśmy przestać marzyć o budowie nowych tuneli próżniowych i rozpocząć myślenie o modernizacji kolei, którą już mamy – mówi Przemek Ben Pączek.
Od hyperloopa do modernizacji istniejącej kolei
Początki projektu sięgają 2016 roku, kiedy studenci Politechniki Warszawskiej utworzyli Hyper Poland University Team i wzięli udział w konkursie SpaceX Hyperloop Pod Competition. Prototyp zespołu trafił do finału konkursu i został przetestowany przez SpaceX.
Początkowo projekt koncentrował się na transporcie w tunelach próżniowych. Zespół uznał jednak, że budowa całkowicie nowej infrastruktury byłaby zbyt kosztowna i trudna do wdrożenia. Dlatego rozwój technologii skierowano w stronę modernizacji istniejących linii kolejowych.
Pierwszy tor testowy o długości 48 metrów zaprezentowano w 2019 roku. Kolejne etapy obejmowały budowę pełnoskalowego toru i testy dwutonowego pojazdu MagRail w Nowej Sarzynie. W 2023 roku pojazd osiągnął podczas testów prędkość 135 km/h.
Pierwszy projekt komercyjny ruszył w Indiach
W 2025 roku Nevomo uruchomiło pierwszy projekt komercyjny we współpracy z Deendayal Port Authority w Indiach. Projekt zakłada stworzenie zautomatyzowanego systemu transportu wagonów towarowych z wykorzystaniem istniejącej infrastruktury kolejowej.
Dla spółki jednym z największych problemów podczas rozwoju technologii było zdobycie finansowania.
– Największym wyzwaniem było pozyskanie finansowania. Kiedy pracuje się nad czymś zupełnie nowym, bez istniejących punktów odniesienia, niezwykle trudno jest przekonać ludzi, by w to zainwestowali – mówi Przemek Ben Pączek.
Polacy w finale European Inventor Award
Przemek Ben Pączek wraz z Łukaszem Mielczarkiem, Pawłem Radziszewskim, Katarzyną Foljanty i Tomaszem Kublinem znaleźli się wśród trzech finalistów European Inventor Award 2026 w kategorii „MŚP”.
Nagroda przyznawana przez Europejski Urząd Patentowy wyróżnia wynalazców opracowujących technologie odpowiadające na współczesne wyzwania gospodarcze i społeczne. Zwycięzców tegorocznej edycji poznamy 2 lipca podczas ceremonii w Berlinie.
Do tego dnia potrwa również głosowanie w kategorii Nagroda Publiczności. Każdego dnia można oddać głos na trzech wynalazców, aż do zakończenia głosowania podczas ceremonii wręczenia nagród.
Przeczytaj także:
- Gdy brakuje pieniędzy, firmy wybierają, komu zapłacić. ZUS poczeka, pracownik nie
- System kaucyjny nie jest dla wszystkich? Ten raport pokazuje problemy
- Powstały biodegradowalne rękawice medyczne. Mają ograniczać problem odpadów