Prezes UOKiK nałożył łącznie ponad 400 tys. zł kar na cztery osoby, które promowały w Polsce zakazane systemy promocyjne typu piramida prowadzone przez International Markets Live i Eaconomy. Przedsiębiorcy zachęcali odbiorców do dołączania do programów partnerskich, w których zarobki zależały przede wszystkim od werbowania kolejnych uczestników i rozbudowy struktury. Urząd uznał, że takie działania naruszały zbiorowe interesy konsumentów.
Decyzje dotyczą Franciszka Rumaka, Grzegorza Baryły i Łukasza Spórny, którzy promowali International Markets Live (IML), oraz Małgorzaty Magiery związanej z programem Eaconomy. Oprócz kar finansowych UOKiK nakazał tym przedsiębiorcom opublikowanie informacji o decyzjach i stwierdzonych naruszeniach na prowadzonych przez nich stronach internetowych oraz w mediach społecznościowych.
– Systemy promocyjne typu piramida nie rozwijają się same. Stoją za nimi osoby, które wykorzystują swoją rozpoznawalność i zaufanie odbiorców, aby zachęcać kolejne osoby do przystąpienia do projektu i czerpać z tego korzyści. Dlatego odpowiedzialność ponoszą nie tylko organizatorzy zakazanych systemów, ale również ich świadomi propagatorzy – mówi Tomasz Chróstny, prezes UOKiK.
Kursy i subskrypcje przykrywały piramidę
International Markets Live to spółka z siedzibą w Stanach Zjednoczonych. Działała najpierw za pośrednictwem platformy im.academy, a później iyovia.com. Sprzedawała cyfrowe materiały i usługi edukacyjne dotyczące m.in. rynku walutowego, kryptowalut oraz handlu internetowego.
Marketing firmy przekonywał, że zdobyta wiedza może pozwolić uczestnikom osiągać wysokie dochody. Na efekty mieli czekać kilka lub kilkanaście miesięcy, regularnie opłacając w tym czasie subskrypcję.
UOKiK ustalił jednak, że istotną częścią działalności był program partnerski. Po wniesieniu opłaty początkowej i kolejnych comiesięcznych wpłat uczestnik mógł uzyskać status Independent Business Owner (IBO). Następnie otrzymywał prowizje za sprzedaż, ale również za pozyskiwanie nowych osób oraz rozbudowę struktury.
System promocyjny typu piramida działa właśnie na takiej zasadzie: korzyści uczestników zależą przede wszystkim od wprowadzania do programu kolejnych osób, a nie od rzeczywistej sprzedaży produktów lub usług.
Promowali „współpracę biznesową” w mediach społecznościowych
Do czołowych propagatorów IML w Polsce należeli Franciszek Rumak, Grzegorz Baryła i Łukasz Spórna. Wykorzystywali zasięgi w mediach społecznościowych, kierując przekaz przede wszystkim do młodych ludzi zainteresowanych szybkim osiągnięciem sukcesu finansowego.
Odbiorcom proponowali „współpracę biznesową”, możliwość rozwoju oraz budowania źródła dochodu. Konstrukcja programu sprawiała jednak, że pozycja uczestnika w rozbudowanej strukturze miała bezpośrednie znaczenie dla wysokości jego prowizji.
– W tych programach o sukcesie finansowym nie decydowała sprzedaż produktów czy usług, ale pozyskiwanie kolejnych uczestników i rozbudowa struktury. Im więcej osób dołączało do programu i rekrutowało następnych uczestników, tym wyższe prowizje mogli otrzymywać propagatorzy znajdujący się wyżej w strukturze. Systemy promocyjne typu piramida są nielegalne i naruszają zbiorowe interesy konsumentów – mówi Tomasz Chróstny.
UOKiK nałożył na Franciszka Rumaka karę w wysokości 169 068 zł. Grzegorz Baryła ma zapłacić 105 668 zł, a Łukasz Spórna – 42 267 zł. Przedsiębiorcom przysługuje odwołanie do sądu.
Sam International Markets Live znalazł się na celowniku urzędu już wcześniej. UOKiK wydał ostrzeżenie konsumenckie dotyczące spółki w sierpniu 2022 r., a w październiku 2025 r. nałożył na nią blisko 10 mln zł kary za prowadzenie systemu promocyjnego typu piramida.
Eaconomy działało według podobnego modelu
Drugi z opisanych przez UOKiK programów prowadziła spółka Eaconomy z Las Vegas. Firma sprzedawała przez internet materiały edukacyjne dotyczące rynków finansowych, inwestowania i zarządzania finansami osobistymi. Po wykupieniu pakietu subskrypcyjnego uczestnik mógł wejść do programu partnerskiego. Prowizje otrzymywał za pozyskiwanie następnych osób i rozwijanie struktury.
W lutym 2026 r. UOKiK ukarał Eaconomy kwotą ponad 6,7 mln zł za prowadzenie systemu promocyjnego typu piramida. Teraz urząd wydał decyzję dotyczącą Małgorzaty Magiery, która promowała ten program w Polsce.
Według ustaleń urzędu przedsiębiorczyni rozpowszechniała również nieprawdziwe informacje o dochodach możliwych do osiągnięcia dzięki inwestowaniu na rynkach finansowych z wykorzystaniem platformy. Prezes UOKiK nałożył na nią 84 534 zł kary. Decyzja jest nieprawomocna i można się od niej odwołać do sądu.
UOKiK sprawdza kolejny program partnerski
Sprawa nie kończy się na International Markets Live i Eaconomy. Po zakończeniu współpracy z IML Franciszek Rumak i Grzegorz Baryła zaczęli promować platformę jifu.com. Ten sam program partnerski promuje obecnie także Małgorzata Magiera, wcześniej związana z Eaconomy.
Urzędnicy prowadzą postępowanie wyjaśniające dotyczące działalności tej spółki. Sprawdzają, czy model jej programu partnerskiego może mieć cechy systemu promocyjnego typu piramida. Postępowanie wyjaśniające nie przesądza jeszcze, że doszło do naruszenia prawa, ale pozwala na zebranie informacji o sposobie działania programu i ocenienie jego konstrukcji.
Przeczytaj także:
- 625 gmin apeluje o oszczędzanie, a woda ucieka przed dotarciem do kranu
- Kobiety gubią się w systemie, firmy tracą doświadczenie. Menopauza wychodzi z cienia
- Aneks do kredytu może wrócić podczas procesu z bankiem. Te zapisy trzeba sprawdzić
- Warszawskie nieruchomości od dewelopera nadal najdroższe, ale ze spadkiem średnich cen
